കേരളത്തിൽ കർക്കിടകം ആരംഭിക്കുമ്പോൾ പല വീടുകളിലും സന്ധ്യയ്ക്ക് നിലവിളക്ക് തെളിയിക്കുന്ന പതിവ് കൂടുതൽ പ്രാധാന്യം നേടുന്നു. ഇത് ഒരു ദൈനംദിന ശീലമെന്നതിലുപരി ആത്മീയതയും കുടുംബഐക്യവും സംസ്കാരവും ഒരുമിപ്പിക്കുന്ന ഒരു പാരമ്പര്യമാണ്. കർക്കിടക മാസത്തിൽ ഈ ആചാരത്തിന് ലഭിക്കുന്ന പ്രത്യേക സ്ഥാനത്തിന് പിന്നിൽ നൂറ്റാണ്ടുകളുടെ ചരിത്രമുണ്ട്.
പഴയ കേരളത്തിൽ വൈദ്യുതിയില്ലാത്ത കാലത്ത് സന്ധ്യ കഴിഞ്ഞാൽ വീടുകളിലെ പ്രധാന പ്രകാശസ്രോതസ്സ് നിലവിളക്കായിരുന്നു. മഴക്കാലമായ കർക്കിടകത്തിൽ അന്തരീക്ഷം വേഗത്തിൽ ഇരുണ്ടുപോകുന്നതിനാൽ സന്ധ്യവിളക്ക് തെളിയിക്കൽ എല്ലാ വീടുകളിലും പതിവായിരുന്നു. കാലക്രമേണ അത് വെളിച്ചത്തിനുള്ള ഉപാധി മാത്രമല്ലാതെ ആത്മീയമായ ഒരു ചടങ്ങായി മാറി.
വിളക്ക് തെളിഞ്ഞശേഷം കുടുംബാംഗങ്ങൾ ഒരുമിച്ചുകൂടി പ്രാർത്ഥന നടത്തുകയും രാമായണം, ഭാഗവതം തുടങ്ങിയ ഗ്രന്ഥങ്ങൾ വായിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു. കുട്ടികൾ മുതിർന്നവരോടൊപ്പം ഇരുന്ന് കഥകൾ കേൾക്കുകയും ജീവിതമൂല്യങ്ങൾ പഠിക്കുകയും ചെയ്തു. അങ്ങനെ സന്ധ്യാസമയം ഓരോ വീട്ടിലും ഒരു ചെറിയ പഠനകേന്ദ്രമായി മാറി.
കർക്കിടകത്തിലെ കനത്ത മഴ കാരണം പുറത്തിറങ്ങാൻ കഴിയാത്ത ദിവസങ്ങൾ കൂടുതലായിരുന്നു. അതിനാൽ കുടുംബം ഒരുമിച്ച് സമയം ചെലവഴിക്കാൻ ഈ ആചാരം സഹായിച്ചു. സംസാരിക്കാനും അനുഭവങ്ങൾ പങ്കുവെക്കാനും കുട്ടികൾക്ക് കഥകൾ പറഞ്ഞുകൊടുക്കാനുമുള്ള അവസരമായിരുന്നു ഇത്.
കേരളീയ സംസ്കാരത്തിൽ നിലവിളക്ക് ജ്ഞാനത്തിന്റെയും ഐശ്വര്യത്തിന്റെയും ശുഭതയുടെയും പ്രതീകമാണ്. ഇരുട്ടിനെ അകറ്റുന്ന വെളിച്ചം എന്ന ആശയം ആത്മീയമായ അർഥത്തിലും വ്യാഖ്യാനിക്കപ്പെട്ടു. അജ്ഞാനത്തെ മാറ്റി അറിവിലേക്ക് നയിക്കുന്ന പ്രതീകമായാണ് വിളക്കിനെ കണ്ടത്.
ക്ഷേത്രങ്ങളിലും കർക്കിടക മാസത്തിൽ ദീപാരാധനയ്ക്ക് പ്രത്യേക പ്രാധാന്യമുണ്ട്. സന്ധ്യാസമയത്ത് തെളിയുന്ന നൂറുകണക്കിന് വിളക്കുകൾ ഭക്തിപൂർണമായ അന്തരീക്ഷം സൃഷ്ടിക്കുന്നു. വീടുകളിലെ ആചാരവും ക്ഷേത്രങ്ങളിലെ ചടങ്ങുകളും പരസ്പരം സ്വാധീനിച്ചാണ് ഈ പാരമ്പര്യം ശക്തിപ്പെട്ടത്.
ആധുനിക ജീവിതത്തിൽ വൈദ്യുതിവെളിച്ചം എല്ലായിടത്തും എത്തിയിട്ടുണ്ടെങ്കിലും കർക്കിടകത്തിലെ സന്ധ്യാവിളക്ക് ഇന്നും നിരവധി വീടുകളിൽ തുടരുന്നു. പല കുടുംബങ്ങളും ഈ സമയത്ത് മൊബൈൽ ഫോണുകളും ടെലിവിഷനും മാറ്റിവെച്ച് ഏതാനും നിമിഷങ്ങൾ ഒരുമിച്ച് പ്രാർത്ഥനയ്ക്കും വായനയ്ക്കുമായി ചെലവഴിക്കുന്നു.
കർക്കിടകത്തിലെ നിലവിളക്ക് ഒരു വിളക്ക് തെളിയിക്കൽ മാത്രമല്ല. മഴയും ഇരുളും നിറഞ്ഞ കാലത്ത് പ്രത്യാശയും ഐക്യവും ആത്മീയതയും സംരക്ഷിച്ച കേരളത്തിന്റെ ജീവിതദർശനത്തിന്റെ പ്രതീകമാണ് അത്. തലമുറകളിലൂടെ കൈമാറിയ ഈ ആചാരം ഇന്നും കേരളത്തിന്റെ സാംസ്കാരിക പൈതൃകത്തിലെ മനോഹരമായ അധ്യായമായി തുടരുന്നു.
