2023-ൽ കൊച്ചിയിലെ ബ്രഹ്മപുരം മാലിന്യ സംസ്കരണ പ്ലാന്റിലുണ്ടായ വൻ തീപിടിത്തം കേരളത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ പരിസ്ഥിതി വാർത്തകളിലൊന്നായി മാറി. നിരവധി ദിവസങ്ങളോളം കത്തിയ തീയും നഗരത്തെ മൂടിയ പുകമഞ്ഞും പൊതുജനാരോഗ്യം, മാലിന്യ സംസ്കരണം, നഗരാസൂത്രണം എന്നിവയെക്കുറിച്ചുള്ള ദേശീയതല ചർച്ചകൾക്ക് വഴിവെച്ചു.

വർഷം: 2023

സ്ഥലം: ബ്രഹ്മപുരം, കൊച്ചി

പ്രധാന സംഭവം: ബ്രഹ്മപുരം മാലിന്യ പ്ലാന്റിൽ വൻ തീപിടിത്തം.

2023 മാർച്ച് മാസത്തിലാണ് ബ്രഹ്മപുരത്തെ മാലിന്യക്കൂമ്പാരത്തിൽ തീപിടിത്തമുണ്ടായത്. തീ അതിവേഗം വ്യാപിച്ചതോടെ കൊച്ചിയുടെ വിവിധ ഭാഗങ്ങൾ കനത്ത പുകമഞ്ഞിൽ മുങ്ങി. വായുവിന്റെ ഗുണനിലവാരം ഗണ്യമായി മോശമാവുകയും കുട്ടികൾ, വയോധികർ, ശ്വാസകോശ രോഗികൾ എന്നിവർക്ക് പ്രത്യേക ജാഗ്രതാ നിർദേശങ്ങൾ നൽകുകയും ചെയ്തു.

അഗ്നിശമനസേന, നാവികസേന, വ്യോമസേന, ദേശീയ ദുരന്തനിവാരണ സേന എന്നിവ ഉൾപ്പെടെയുള്ള വിവിധ ഏജൻസികൾ ചേർന്നാണ് തീ നിയന്ത്രണവിധേയമാക്കിയത്. ദിവസങ്ങളോളം നീണ്ട പരിശ്രമത്തിനൊടുവിലാണ് തീ പൂർണമായും അണയ്ക്കാനായത്.

ഈ സംഭവം കേരളത്തിലെ മാലിന്യ സംസ്കരണ സംവിധാനത്തിന്റെ പോരായ്മകൾ തുറന്നുകാട്ടി. ശാസ്ത്രീയ മാലിന്യ സംസ്കരണം, ഉറവിടത്തിൽ തന്നെ മാലിന്യ വേർതിരിക്കൽ, ജൈവമാലിന്യ സംസ്കരണം, നഗരസഭകളുടെ ഉത്തരവാദിത്തം എന്നിവ പൊതുചർച്ചയുടെ കേന്ദ്രമായി.

ബ്രഹ്മപുരം തീപിടിത്തത്തിന് പിന്നാലെ സംസ്ഥാന സർക്കാർ വിവിധ അന്വേഷണങ്ങളും അവലോകനങ്ങളും നടത്തി. മാലിന്യ സംസ്കരണ പദ്ധതികൾ വേഗത്തിലാക്കാനും ആധുനിക സാങ്കേതിക വിദ്യകൾ ഉപയോഗിക്കാനും നിർദേശങ്ങൾ മുന്നോട്ടുവന്നു. പ്രാദേശിക സ്വയംഭരണ സ്ഥാപനങ്ങൾക്കും പുതിയ മാർഗനിർദേശങ്ങൾ നൽകി.

ഈ സംഭവം കൊച്ചിക്ക് മാത്രമല്ല, രാജ്യത്തെ മറ്റ് നഗരങ്ങൾക്കും ഒരു മുന്നറിയിപ്പായി മാറി. നഗരവൽക്കരണം വേഗത്തിൽ നടക്കുമ്പോൾ മാലിന്യ സംസ്കരണം അവഗണിച്ചാൽ അതിന്റെ പ്രത്യാഘാതങ്ങൾ എത്ര ഗുരുതരമാകാമെന്ന് ബ്രഹ്മപുരം തെളിയിച്ചു.

2023-ലെ ബ്രഹ്മപുരം തീപിടിത്തം ഒരു പ്രാദേശിക അപകടം മാത്രമായിരുന്നില്ല. പരിസ്ഥിതി സംരക്ഷണവും പൊതുജനാരോഗ്യവും നഗരഭരണവും തമ്മിലുള്ള ബന്ധം ദേശീയതലത്തിൽ വീണ്ടും ചർച്ച ചെയ്യാൻ കാരണമായ ചരിത്രസംഭവമായിരുന്നു അത്.