കേരളത്തിലെ ക്രൈസ്തവ പള്ളികളിൽ പരിശുദ്ധ കന്യാമറിയത്തിന്റെ രൂപം കാണുമ്പോൾ ആദ്യം ശ്രദ്ധയിൽപ്പെടുന്നത് പലപ്പോഴും വസ്ത്രങ്ങളുടെ നിറമാണ്. നീലയും വെള്ളയും ചേർന്ന വസ്ത്രം ധരിച്ച മാതാവിന്റെ രൂപം കേരളത്തിലെ ക്രൈസ്തവ സമൂഹത്തിന്റെ ദൃശ്യസംസ്കാരത്തിൽ വളരെ പരിചിതമായ ഒന്നാണ്. എന്നാൽ ഈ നിറങ്ങൾ കേരളത്തിൽ വെറും അലങ്കാരമായി മാത്രമല്ല നിലനിന്നത്. കാലക്രമത്തിൽ അവ പ്രാദേശികമായ ഭക്തിയുടെയും കുടുംബബന്ധങ്ങളുടെയും സംരക്ഷണത്തിന്റെയും പ്രതീകങ്ങളായി മാറി.
മറിയത്തെ ചിത്രീകരിക്കുന്ന യൂറോപ്യൻ ക്രൈസ്തവ കലാരൂപങ്ങൾ കേരളത്തിലേക്ക് എത്തിയപ്പോൾ അവ ഇവിടെ നിലവിലുണ്ടായിരുന്ന കലാ പാരമ്പര്യങ്ങളുമായി ഇടകലർന്നു. പള്ളികളുടെ നിർമ്മാണശൈലി, ശിൽപകല, ചിത്രകല, ഉത്സവ അലങ്കാരങ്ങൾ എന്നിവയിൽ കേരളത്തിന്റെ പ്രാദേശിക സൗന്ദര്യബോധം സ്വാധീനം ചെലുത്തി. അതിനാൽ ഒരേ മതപ്രതീകം തന്നെ വിവിധ പ്രദേശങ്ങളിൽ വ്യത്യസ്തമായ ദൃശ്യഭാവങ്ങളിൽ പ്രത്യക്ഷപ്പെടാൻ തുടങ്ങി.
കേരളത്തിലെ പല വീടുകളിലും മാതാവിന്റെ ചിത്രം ഒരു മതചിഹ്നം മാത്രമല്ല. കുടുംബത്തിന്റെ ഒരു ഭാഗം പോലെയാണ് അത് സ്ഥാപിക്കപ്പെടുന്നത്. സ്വീകരണമുറിയിലോ പ്രാർത്ഥനാമുറിയിലോ കിടപ്പുമുറിയിലോ മാതാവിന്റെ ചിത്രം കാണാം. ചില വീടുകളിൽ യാത്രയ്ക്ക് പുറപ്പെടുമ്പോഴും പ്രധാനപ്പെട്ട തീരുമാനങ്ങൾ എടുക്കുമ്പോഴും മാതാവിന്റെ മുമ്പിൽ പ്രാർത്ഥിക്കുന്ന പതിവുണ്ട്.
നീല നിറം പല ക്രൈസ്തവ കലാപാരമ്പര്യങ്ങളിലും മറിയവുമായി ബന്ധപ്പെട്ടിരുന്നതാണ്. എന്നാൽ കേരളത്തിലെ ജനജീവിതത്തിൽ അതിന് കൂടുതൽ പരിചിതമായൊരു ദൃശ്യഭാഷ ലഭിച്ചു. പള്ളികളിലെ കൊടികളും തിരുനാൾ അലങ്കാരങ്ങളും ചിത്രങ്ങളും രൂപങ്ങളും വഴി നീലയും വെള്ളയും പൊതുസമൂഹത്തിന്റെ ഓർമ്മയിൽ പതിഞ്ഞു.
ഇതിന്റെ മറ്റൊരു പ്രത്യേകത പ്രാദേശിക കലാകാരന്മാരുടെ ഇടപെടലാണ്. മാതാവിന്റെ രൂപങ്ങൾ നിർമ്മിച്ച ശിൽപികളും ചിത്രകാരന്മാരും കേരളീയ മുഖഭാവങ്ങളും വസ്ത്രങ്ങളുടെ രൂപകല്പനയും അലങ്കാരശൈലികളും ചിലപ്പോൾ ഉപയോഗിച്ചു. അതുവഴി യൂറോപ്യൻ മതപരമായ ഒരു പ്രതീകം കേരളത്തിന്റെ സ്വന്തം ദൃശ്യലോകത്തിൽ പരിചിതമായിത്തീർന്നു.
മാതാവിന്റെ ചിത്രങ്ങൾ പള്ളികളുടെ ചുവരുകളിൽ മാത്രം ഒതുങ്ങിയില്ല. വീടുകളിലും കടകളിലും സ്ഥാപനങ്ങളിലും വാഹനങ്ങളിലും അവ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു. ചില തീരദേശ കുടുംബങ്ങൾക്ക് അത് കടലിലേക്കുള്ള യാത്രയുടെ സംരക്ഷണത്തിന്റെ അടയാളമായിരുന്നു. മറ്റു കുടുംബങ്ങൾക്ക് അത് രോഗം, സാമ്പത്തിക ബുദ്ധിമുട്ട്, കുടുംബപ്രശ്നങ്ങൾ തുടങ്ങിയ സാഹചര്യങ്ങളിൽ ആശ്വാസത്തിന്റെ പ്രതീകമായി.
ഇങ്ങനെ നോക്കുമ്പോൾ കേരളത്തിലെ മാതാവിന്റെ രൂപം ഒരു മതചിത്രം മാത്രമല്ല. വിദേശത്തുനിന്നെത്തിയ ഒരു പ്രതീകം എങ്ങനെ പ്രാദേശിക സമൂഹം സ്വന്തം ജീവിതാനുഭവങ്ങളുമായി ചേർത്ത് പുതിയ അർത്ഥങ്ങൾ നൽകുന്നു എന്നതിന്റെ ശ്രദ്ധേയമായ ഉദാഹരണമാണ്.
