2020 ഓഗസ്റ്റ് 7-ന് ഇടുക്കി ജില്ലയിലെ രാജമലക്ക് സമീപമുള്ള പെട്ടിമുടി എസ്റ്റേറ്റ് മേഖലയിൽ ഉണ്ടായ ഉരുൾപൊട്ടൽ കേരളത്തെ നടുക്കിയ ദുരന്തങ്ങളിലൊന്നായിരുന്നു. ദിവസങ്ങളായി പെയ്ത കനത്ത മഴയെ തുടർന്ന് അർധരാത്രിയോടെ മലമുകളിൽ നിന്ന് വൻതോതിൽ മണ്ണും പാറകളും താഴേക്ക് പതിക്കുകയായിരുന്നു. തേയിലത്തോട്ട തൊഴിലാളികൾ താമസിച്ചിരുന്ന ലയങ്ങൾ നിമിഷങ്ങൾക്കകം മണ്ണിനടിയിലായി. നിരവധി കുടുംബങ്ങൾ ഒന്നാകെ ഇല്ലാതായി. മൃതദേഹങ്ങൾ ദിവസങ്ങളോളം തിരച്ചിലിനൊടുവിലാണ് കണ്ടെത്തിയത്.

പെട്ടിമുടിയുടെ പ്രത്യേകത, അത് ഒരു സാധാരണ ഗ്രാമമല്ലായിരുന്നു എന്നതാണ്. തലമുറകളായി തേയിലത്തോട്ടങ്ങളിൽ ജോലി ചെയ്തിരുന്ന തൊഴിലാളി കുടുംബങ്ങളുടെ വാസകേന്ദ്രമായിരുന്നു ഈ പ്രദേശം. ഒരേ കുടുംബത്തിലെ നിരവധി പേർ മരണപ്പെട്ടതും കുട്ടികളും സ്ത്രീകളും ഉൾപ്പെടെ വലിയ ജീവഹാനി സംഭവിച്ചതും കേരളത്തെ ആഴത്തിൽ ദുഃഖത്തിലാഴ്ത്തി.

ഈ ദുരന്തത്തിന്റെ ഏറ്റവും വലിയ പ്രസക്തി പശ്ചിമഘട്ടത്തിലെ ഉരുൾപൊട്ടൽ ഭീഷണിയെ വീണ്ടും ശക്തമായി മുന്നിലെത്തിച്ചതാണ്. മലനിരകളിലെ കനത്ത മഴ, ചരിവുകളിലെ മനുഷ്യ ഇടപെടലുകൾ, തോട്ടമേഖലകളിലെ താമസക്രമീകരണം, ഭൂമിയുടെ സ്ഥിരത എന്നിവയെക്കുറിച്ചുള്ള ശാസ്ത്രീയ ചർച്ചകൾക്ക് ഈ സംഭവം പുതിയ ഊർജം നൽകി.

രാഷ്ട്രീയമായും പെട്ടിമുടി വലിയ ചർച്ചയായി. അപകടസാധ്യതയുള്ള മേഖലകളിൽ തൊഴിലാളികളെ താമസിപ്പിക്കുന്നത് എത്രത്തോളം സുരക്ഷിതമാണെന്ന ചോദ്യം ഉയർന്നു. തോട്ടം തൊഴിലാളികളുടെ പാർപ്പിടങ്ങളുടെ സുരക്ഷ, ദുരന്തമുന്നറിയിപ്പ് സംവിധാനങ്ങളുടെ കാര്യക്ഷമത, കാലാവസ്ഥാ മുന്നറിയിപ്പുകൾ പ്രാദേശികതലത്തിൽ എത്തിച്ചിരുന്നോയെന്നത് തുടങ്ങിയ വിഷയങ്ങളിൽ പ്രതിപക്ഷവും വിവിധ സംഘടനകളും സർക്കാരിനോട് വിശദീകരണം ആവശ്യപ്പെട്ടു.

പരിസ്ഥിതി സംഘടനകൾ പശ്ചിമഘട്ടത്തിലെ ഭൂവിനിയോഗം, വനനശീകരണം, ഖനനം, നിർമ്മാണപ്രവർത്തനങ്ങൾ എന്നിവ കൂടുതൽ കർശനമായി നിയന്ത്രിക്കണമെന്ന് ആവശ്യപ്പെട്ടു. അതേസമയം ചില വിദഗ്ധർ അസാധാരണമായ മഴയാണ് പ്രധാന കാരണമെന്നും എല്ലാ ഉരുൾപൊട്ടലുകളും മനുഷ്യ ഇടപെടലിന്റെ മാത്രം ഫലമല്ലെന്നും അഭിപ്രായപ്പെട്ടു. വികസനവും പരിസ്ഥിതി സംരക്ഷണവും തമ്മിലുള്ള സന്തുലനത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ചർച്ച വീണ്ടും ശക്തമായി.

ദുരന്തത്തിന് പിന്നാലെ ദേശീയ ദുരന്തനിവാരണ സേന, അഗ്നിരക്ഷാസേന, പൊലീസ്, സൈന്യം, പ്രാദേശിക ജനങ്ങൾ എന്നിവർ ചേർന്ന് ദിവസങ്ങളോളം തിരച്ചിൽ നടത്തി. പ്രതികൂല കാലാവസ്ഥയും മണ്ണിടിച്ചിലും രക്ഷാപ്രവർത്തനത്തെ അതീവ ദുഷ്കരമാക്കി. ദുരന്തബാധിതരുടെ പുനരധിവാസത്തിനും കുടുംബങ്ങൾക്ക് ധനസഹായം നൽകുന്നതിനുമായി സർക്കാരും വിവിധ സംഘടനകളും നടപടികൾ സ്വീകരിച്ചു.

പെട്ടിമുടി ദുരന്തം തൊഴിലാളി ക്ഷേമത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ചർച്ചകൾക്കും വഴിവച്ചു. എസ്റ്റേറ്റ് മേഖലകളിലെ പാർപ്പിടങ്ങൾ, അടിസ്ഥാനസൗകര്യങ്ങൾ, അടിയന്തര ഒഴിപ്പിക്കൽ സംവിധാനം, സുരക്ഷാ വിലയിരുത്തൽ എന്നിവ കൂടുതൽ ശക്തിപ്പെടുത്തേണ്ടതിന്റെ ആവശ്യകത പല റിപ്പോർട്ടുകളും ചൂണ്ടിക്കാട്ടി.

ചരിത്രപരമായി നോക്കുമ്പോൾ പെട്ടിമുടി ഉരുൾപൊട്ടൽ ഒരു പ്രാദേശിക ദുരന്തം മാത്രമായിരുന്നില്ല. പശ്ചിമഘട്ടത്തിലെ കാലാവസ്ഥാ അപകടസാധ്യത, തോട്ടമേഖലകളിലെ തൊഴിലാളി ജീവിതം, മലനിരകളിലെ വികസനനയം, ദുരന്തസന്നദ്ധത എന്നിവയെ ഒരുമിച്ച് ചോദ്യം ചെയ്ത സംഭവമായിരുന്നു അത്. പിന്നീട് കേരളത്തിൽ ഉണ്ടായ എല്ലാ ഉരുൾപൊട്ടൽ ദുരന്തങ്ങളുടെയും പശ്ചാത്തലത്തിൽ പെട്ടിമുടി വീണ്ടും വീണ്ടും ഓർമ്മിക്കപ്പെട്ടു. സുരക്ഷിതമായ വികസനവും ശാസ്ത്രീയമായ ഭൂവിനിയോഗവും എത്രത്തോളം അനിവാര്യമാണെന്ന് കേരളത്തെ ഓർമ്മിപ്പിച്ച ദുരന്തമായി പെട്ടിമുടി ചരിത്രത്തിൽ രേഖപ്പെട്ടു.