കേരളത്തിന്റെ വികസന ചരിത്രത്തിൽ ദീർഘകാല സ്വാധീനം ചെലുത്തിയ തീരുമാനങ്ങളിലൊന്നായിരുന്നു 2005-ൽ വിഴിഞ്ഞം അന്താരാഷ്ട്ര ആഴക്കടൽ തുറമുഖ പദ്ധതിക്ക് ലഭിച്ച ഭരണാനുമതി. വർഷങ്ങളായി ചർച്ചകളിൽ മാത്രം ഒതുങ്ങിയിരുന്ന പദ്ധതി സർക്കാർ തലത്തിൽ മുന്നോട്ടുപോയതോടെ തിരുവനന്തപുരം ദേശീയ-അന്തർദേശീയ സമുദ്രവ്യാപാര ഭൂപടത്തിൽ ഇടംപിടിക്കുമെന്ന പ്രതീക്ഷ ശക്തമായി.

വർഷം: 2005

സ്ഥലം: വിഴിഞ്ഞം, തിരുവനന്തപുരം

പ്രധാന സംഭവം: വിഴിഞ്ഞം അന്താരാഷ്ട്ര ആഴക്കടൽ തുറമുഖ പദ്ധതിക്ക് ഭരണാനുമതി ലഭിച്ചു.

അന്താരാഷ്ട്ര കപ്പൽപാതയ്ക്ക് വളരെ സമീപത്തുള്ള വിഴിഞ്ഞത്തിന്റെ ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായ പ്രത്യേകതയാണ് പദ്ധതിയുടെ പ്രധാന ആകർഷണം. വലിയ ചരക്കുകപ്പലുകൾക്ക് അധിക ഡ്രഡ്ജിങ് ആവശ്യമില്ലാതെ എത്തിച്ചേരാൻ കഴിയുന്ന സ്വാഭാവിക ആഴം ഇവിടെയുണ്ട്. ഇതാണ് വിഴിഞ്ഞത്തെ രാജ്യത്തെ മറ്റ് തുറമുഖങ്ങളിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമാക്കിയത്.

ഭരണാനുമതി ലഭിച്ചതോടെ പദ്ധതിയുടെ സാങ്കേതിക പഠനങ്ങൾ, പരിസ്ഥിതി വിലയിരുത്തലുകൾ, ഭൂമിയേറ്റെടുപ്പ്, സാമ്പത്തിക മാതൃക എന്നിവ കൂടുതൽ വേഗത്തിൽ മുന്നോട്ടുപോയി. സ്വകാര്യ പങ്കാളിത്തത്തോടെ പദ്ധതി നടപ്പാക്കുന്ന മാതൃകയും ഈ കാലഘട്ടത്തിൽ ഗൗരവമായി പരിഗണിക്കപ്പെട്ടു.

പദ്ധതി പ്രഖ്യാപിച്ചതോടെ തിരുവനന്തപുരം ജില്ലയിൽ വലിയ സാമ്പത്തിക പ്രതീക്ഷകൾ ഉയർന്നു. തുറമുഖവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ലോജിസ്റ്റിക്സ്, വെയർഹൗസിങ്, കപ്പൽ സേവനങ്ങൾ, മത്സ്യബന്ധനം, റോഡ്-റെയിൽ വികസനം, വ്യവസായ നിക്ഷേപം എന്നിവയിൽ പുതിയ സാധ്യതകൾ തുറക്കുമെന്ന് വിലയിരുത്തപ്പെട്ടു.

അതേസമയം, മത്സ്യത്തൊഴിലാളികളുടെ ആശങ്കകൾ, തീരപരിസ്ഥിതി സംരക്ഷണം, പുനരധിവാസം, തീരശോഷണം തുടങ്ങിയ വിഷയങ്ങളും ചർച്ചയായി. വികസനവും പരിസ്ഥിതി സംരക്ഷണവും ഒരുപോലെ ഉറപ്പാക്കണമെന്ന് വിവിധ സാമൂഹിക സംഘടനകൾ ആവശ്യപ്പെട്ടു.

2005-ലെ ഭരണാനുമതിക്ക് ശേഷമാണ് പദ്ധതി പിന്നീട് കരാർ നടപടികളിലേക്കും നിർമാണഘട്ടത്തിലേക്കും കടന്നത്. വർഷങ്ങൾ നീണ്ട നടപടിക്രമങ്ങൾക്കൊടുവിൽ വിഴിഞ്ഞം ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട ട്രാൻസ്ഷിപ്മെന്റ് തുറമുഖ പദ്ധതികളിലൊന്നായി രൂപംകൊള്ളാൻ തുടങ്ങി.

കേരളത്തിന്റെ സാമ്പത്തിക ചരിത്രത്തിൽ 2005-ലെ ഈ തീരുമാനം ഒരു സാധാരണ ഭരണാനുമതി മാത്രമായിരുന്നില്ല. സംസ്ഥാനത്തിന്റെ സമുദ്രവ്യാപാര ഭാവിയെ മാറ്റിമറിക്കാൻ ലക്ഷ്യമിട്ട ദീർഘദർശനപരമായ വികസന പദ്ധതിയുടെ ഔദ്യോഗിക തുടക്കമായിരുന്നു അത്. ഇന്ന് വിഴിഞ്ഞം തുറമുഖത്തിന്റെ വളർച്ചയെക്കുറിച്ച് പറയുമ്പോൾ, 2005-ലെ ഈ നയപരമായ തീരുമാനം അതിന്റെ ആദ്യ നിർണായക നാഴികക്കല്ലായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു.