അങ്കാറ
അമേരിക്ക പ്രതിരോധ പദ്ധതികളിൽ കുറച്ച സൈനിക ശേഷിയുടെ ഭൂരിഭാഗം യൂറോപ്യൻ നാറ്റോ അംഗരാജ്യങ്ങൾ നികത്തിയതായി സഖ്യത്തിന്റെ ആഭ്യന്തര വിലയിരുത്തൽ. അങ്കാറയിൽ നടക്കുന്ന നാറ്റോ ഉച്ചകോടിയിൽ ഈ മാറ്റങ്ങൾക്ക് ഔദ്യോഗിക അംഗീകാരം നൽകുമെന്നാണ് പ്രതീക്ഷ.
അമേരിക്ക യൂറോപ്പിലെ സൈനിക സാന്നിധ്യവും ചില പ്രതിരോധ വിഭവങ്ങളും പുനഃക്രമീകരിക്കുന്ന സാഹചര്യത്തിലാണ് യൂറോപ്യൻ രാജ്യങ്ങൾ സ്വന്തം പ്രതിരോധ ശേഷി വർധിപ്പിച്ചത്. വ്യോമ പ്രതിരോധം, കരസേന, രഹസ്യാന്വേഷണം, ലോജിസ്റ്റിക്സ്, സൈനിക ഗതാഗതം തുടങ്ങിയ മേഖലകളിൽ വലിയ നിക്ഷേപങ്ങളാണ് കഴിഞ്ഞ വർഷങ്ങളിൽ നടന്നത്.
റഷ്യയുടെ യുക്രൈൻ അധിനിവേശത്തിന് ശേഷം യൂറോപ്യൻ രാജ്യങ്ങൾ പ്രതിരോധ ചെലവ് കുത്തനെ ഉയർത്തിയിരുന്നു. പുതിയ ആയുധങ്ങൾ വാങ്ങുന്നതിനൊപ്പം പ്രതിരോധ വ്യവസായ ഉൽപ്പാദനവും വർധിപ്പിക്കാനുള്ള പദ്ധതികളും നടപ്പിലാക്കുകയാണ്. അമേരിക്കയെ മാത്രം ആശ്രയിക്കുന്ന സുരക്ഷാ മാതൃകയിൽ നിന്ന് കൂടുതൽ സ്വയംപര്യാപ്തതയിലേക്ക് യൂറോപ്പ് നീങ്ങുന്നതിന്റെ സൂചനയായാണ് ഈ മാറ്റത്തെ വിലയിരുത്തുന്നത്.
അതേസമയം നാറ്റോ ഒരു അറ്റ്ലാന്റിക് സഖ്യമായി തുടരുമെന്നും അമേരിക്കയുടെ പങ്ക് ഇപ്പോഴും നിർണായകമാണെന്നും സഖ്യ നേതൃത്വം വ്യക്തമാക്കുന്നു. യൂറോപ്യൻ രാജ്യങ്ങൾ കൂടുതൽ ഉത്തരവാദിത്തം ഏറ്റെടുക്കുന്നത് സഖ്യത്തെ ദുർബലമാക്കുന്നതല്ല, മറിച്ച് കൂടുതൽ ശക്തിപ്പെടുത്തുന്നതാണെന്നാണ് നാറ്റോ സെക്രട്ടറി ജനറൽ മാർക്ക് റുട്ടെയുടെ നിലപാട്.
ശീതയുദ്ധത്തിന് ശേഷമുള്ള ഏറ്റവും വലിയ പ്രതിരോധ പുനഃസംഘടനകളിലൊന്നായാണ് ഈ മാറ്റം വിലയിരുത്തപ്പെടുന്നത്. യൂറോപ്യൻ പ്രതിരോധ ശേഷി വർധിക്കുന്നതോടെ നാറ്റോയുടെ ഭാവി സൈനിക ഘടനയിലും ചുമതലകളുടെ വിഭജനത്തിലും നിർണായക മാറ്റങ്ങൾ പ്രതീക്ഷിക്കപ്പെടുന്നു.
