കർക്കടകമാസത്തിലെ രാമായണപാരായണത്തിൽ ഏറ്റവും വികാരഭരിതമായി വായിക്കപ്പെടുന്ന അധ്യായങ്ങളിലൊന്നാണ് സീതാപഹരണം. ശ്രീരാമന്റെയും സീതാദേവിയുടെയും ജീവിതത്തെ മാത്രമല്ല, മുഴുവൻ രാമായണത്തിന്റെ ഗതിയെ തന്നെ മാറ്റിമറിച്ച സംഭവമാണിത്.
ശൂർപ്പണഖയുടെ അപമാനത്തിന് പ്രതികാരം ചെയ്യണമെന്ന് തീരുമാനിച്ച രാവണൻ, മാരീചന്റെ സഹായത്തോടെ ഒരു കുതന്ത്രം ആസൂത്രണം ചെയ്തു. മാരീചൻ സ്വർണമാനിന്റെ രൂപം ധരിച്ച് പഞ്ചവടിക്ക് സമീപമെത്തി. അപൂർവ സൗന്ദര്യമുള്ള ആ മാനിനെ കണ്ട സീതയ്ക്ക് അതിനെ പിടിച്ചുകൊണ്ടുവരണമെന്ന് ആഗ്രഹമായി.
സീതയുടെ അഭ്യർഥന മാനിച്ച് ശ്രീരാമൻ മാനിനെ പിന്തുടർന്നു. മരണം അടുത്തപ്പോൾ മാരീചൻ ശ്രീരാമന്റെ ശബ്ദത്തിൽ ലക്ഷ്മണനെ വിളിച്ച് നിലവിളിച്ചു. അത് കേട്ട് സീത ഭയപ്പെട്ടു. ശ്രീരാമനെ രക്ഷിക്കാൻ ലക്ഷ്മണനോട് ഉടൻ പോകാൻ അവർ ആവശ്യപ്പെട്ടു. ഏറെ മടിച്ചെങ്കിലും ഒടുവിൽ ലക്ഷ്മണനും വനത്തിലേക്ക് പുറപ്പെട്ടു.
അവസരം കാത്തിരുന്ന രാവണൻ സന്യാസിയുടെ വേഷത്തിൽ ആശ്രമത്തിലെത്തി. ഭിക്ഷ ചോദിച്ചുകൊണ്ട് സീതയോട് സംസാരിച്ച അദ്ദേഹം പിന്നീട് തന്റെ യഥാർഥ രൂപം വെളിപ്പെടുത്തി. സീതയെ ബലമായി പിടിച്ചെടുത്ത് പുഷ്പകവിമാനത്തിൽ ലങ്കയിലേക്ക് കൊണ്ടുപോയി.
ഈ യാത്രയ്ക്കിടെ ജടായു എന്ന വയോധിക പക്ഷിരാജാവ് രാവണനെ തടയാൻ ധീരമായി പോരാടി. പ്രായം മറന്ന് അദ്ദേഹം സീതയെ രക്ഷിക്കാൻ ശ്രമിച്ചെങ്കിലും രാവണനുമായി നടന്ന പോരാട്ടത്തിൽ ഗുരുതരമായി പരിക്കേറ്റു. എന്നിരുന്നാലും ധർമ്മത്തിനുവേണ്ടിയുള്ള ജടായുവിന്റെ ത്യാഗം രാമായണത്തിലെ ഏറ്റവും മഹത്തായ സംഭവങ്ങളിലൊന്നായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു.
സീതയെ കാണാതായപ്പോൾ ശ്രീരാമനും ലക്ഷ്മണനും വനമാകെ തിരഞ്ഞു. ഒടുവിൽ മരണാസന്നനായ ജടായുവിൽ നിന്ന് നടന്ന സംഭവങ്ങൾ മനസ്സിലാക്കിയ ശ്രീരാമൻ അദ്ദേഹത്തിന് അന്ത്യകർമങ്ങൾ നിർവഹിച്ചു. തുടർന്ന് സീതയെ കണ്ടെത്താനുള്ള മഹത്തായ ദൗത്യത്തിന് തുടക്കമായി.
കർക്കടകമാസത്തിൽ ഈ അധ്യായം പാരായണം ചെയ്യുമ്പോൾ ഭക്തർ ജാഗ്രത, ധർമ്മം, വിശ്വസ്തത, ത്യാഗം എന്നീ മൂല്യങ്ങളെക്കുറിച്ച് ചിന്തിക്കുന്നു. ജടായുവിന്റെ ധീരതയും സീതയുടെ ആത്മവിശ്വാസവും ശ്രീരാമന്റെ സ്നേഹവും ഈ അധ്യായത്തെ അതീവ ഹൃദയസ്പർശിയാക്കുന്നു.
സീതാപഹരണം ഒരു കുടുംബത്തിന്റെ വേർപാടിന്റെ കഥ മാത്രമല്ല. അധർമ്മത്തിനെതിരെ ധർമ്മത്തിന്റെ മഹാസമരത്തിന് തുടക്കമായ നിമിഷം കൂടിയാണ്. അതുകൊണ്ടുതന്നെ കർക്കടകമാസത്തിലെ രാമായണപാരായണത്തിൽ ഈ അധ്യായത്തിന് അത്യന്തം പ്രാധാന്യമുണ്ട്.
