ഇന്ത്യയും ഇന്തോനേഷ്യയും തമ്മിലുള്ള പ്രതിരോധ-വിദ്യാഭ്യാസ സഹകരണം കൂടുതൽ ശക്തിപ്പെടുത്തുന്ന സുപ്രധാന തീരുമാനങ്ങൾ പ്രഖ്യാപിച്ചു. പ്രധാനമന്ത്രി നരേന്ദ്ര മോദിയും ഇന്തോനേഷ്യൻ പ്രസിഡന്റ് പ്രബോവോ സുബിയാന്തോയും നടത്തിയ ഉഭയകക്ഷി ചർച്ചയിലാണ് ഇന്തോനേഷ്യയ്ക്ക് ആസ്ട്ര മിസൈലുകളും കൂടുതൽ ബ്രഹ്മോസ് മിസൈലുകളും കൈമാറാൻ ധാരണയായത്.
പ്രതിരോധ രംഗത്തെ സഹകരണം വിപുലീകരിക്കുന്നതോടൊപ്പം വിദ്യാഭ്യാസ മേഖലയിലും പുതിയ പദ്ധതികൾക്ക് ഇരുരാജ്യങ്ങളും സമ്മതിച്ചു. ഇന്ത്യൻ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് ടെക്നോളജി (ഐ.ഐ.ടി.), ഇന്ത്യൻ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് മാനേജ്മെന്റ് (ഐ.ഐ.എം.) എന്നിവയുടെ ക്യാമ്പസുകൾ ഇന്തോനേഷ്യയിൽ ആരംഭിക്കുന്നതിനുള്ള സാധ്യതകളും ചർച്ചയിൽ ഉൾപ്പെട്ടു. ഉന്നത വിദ്യാഭ്യാസം, ഗവേഷണം, സാങ്കേതിക പരിശീലനം എന്നിവയിൽ കൂടുതൽ പങ്കാളിത്തം ലക്ഷ്യമിടുന്നതാണ് ഈ നീക്കം.
ഇന്തോ-പസഫിക് മേഖലയിലെ സുരക്ഷാ സഹകരണം ശക്തിപ്പെടുത്തുന്നതിനും സമുദ്ര സുരക്ഷ ഉറപ്പാക്കുന്നതിനും പ്രതിരോധ സാങ്കേതികവിദ്യ പങ്കിടുന്നതിനുമുള്ള പ്രതിബദ്ധതയും ഇരുരാജ്യങ്ങളും ആവർത്തിച്ചു. ബ്രഹ്മോസ് സൂപ്പർസോണിക് ക്രൂയിസ് മിസൈലും ആസ്ട്ര വ്യോമ-വ്യോമ മിസൈലും ഇന്ത്യയുടെ പ്രധാന പ്രതിരോധ കയറ്റുമതി ഉൽപ്പന്നങ്ങളാണ്.
ഇന്ത്യയുടെ പ്രതിരോധ ഉൽപ്പന്നങ്ങളുടെ ആഗോള വിപണി വിപുലീകരിക്കുന്നതിനുള്ള ശ്രമങ്ങൾക്ക് ഈ കരാർ കൂടുതൽ കരുത്ത് പകരുമെന്നാണ് വിലയിരുത്തൽ. അതേസമയം, തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യയിലെ സുരക്ഷാ രംഗത്ത് ഇന്ത്യയുടെ സാന്നിധ്യവും സ്വാധീനവും വർധിപ്പിക്കുന്നതിലും ഈ സഹകരണം നിർണായകമാകുമെന്ന് വിദഗ്ധർ ചൂണ്ടിക്കാട്ടുന്നു.
പ്രതിരോധം, വിദ്യാഭ്യാസം, സാങ്കേതികവിദ്യ, സാമ്പത്തിക സഹകരണം എന്നിവ ഉൾപ്പെടെ വിവിധ മേഖലകളിൽ ഇന്ത്യയും ഇന്തോനേഷ്യയും തമ്മിലുള്ള ബന്ധം പുതിയ ഘട്ടത്തിലേക്ക് കടക്കുന്നതിന്റെ സൂചനയായാണ് പുതിയ ധാരണകൾ വിലയിരുത്തപ്പെടുന്നത്.
